← Powrót do Bloga
Model przedniej części stopy z paznokciem palucha, dwie rolki gazy i niebieska rękawiczka na granatowym podeście z pomarańczowym tłem.

Odcisk – co to jest? Rdzeń, przyczyny i różnica wobec modzela

Słownik pojęć

Odcisk, nazywany także nagniotkiem, to ograniczone zrogowacenie skóry powstające pod wpływem ucisku i tarcia, często z centralnym czopem rogowym. Może sprawiać ból, zwłaszcza gdy jest obciążany podczas chodzenia. Nie jest tym samym co pęcherz po otarciu ani każda twarda zmiana na stopie.

W potocznych opisach rdzeń bywa nazywany „korzeniem”. To określenie obrazowe: chodzi o zagęszczoną keratynę, a nie rosnącą w stopie strukturę podobną do korzenia rośliny.

Jak powstaje odcisk?

Ucisk koncentrujący się na niewielkim obszarze sprzyja miejscowemu rogowaceniu. Znaczenie mogą mieć niedopasowane buty, ustawienie palców i mechanika stopy. PCDS opisuje odciski jako wyraźnie odgraniczone zmiany z centralnym rdzeniem keratynowym. Źródło: PCDS — corns and callosities.

Dlatego nawracanie w tym samym miejscu powinno skłaniać do oceny obciążenia, a nie wyłącznie kolejnego usuwania widocznej części. Opracowanie powierzchni i zmiana warunków mechanicznych to dwa różne elementy postępowania.

Odcisk twardy i miękki

Odciski nie zawsze wyglądają jak suche, twarde punkty. Miękkie mogą występować między palcami, gdzie tarciu towarzyszy wilgoć i maceracja naskórka. Taki obraz opisują materiały Suffolk Podiatry o odciskach i modzelach.

Wygląd zmiany zależy więc również od otoczenia. Biaława, wilgotna powierzchnia nie rozstrzyga samodzielnie o zakażeniu grzybiczym, tak jak twarda powierzchnia nie rozstrzyga, że zmiana jest odciskiem.

Odcisk, modzel czy brodawka?

Modzel jest zwykle szerszym obszarem pogrubienia bez typowego centralnego czopa. Brodawka wirusowa jest natomiast innym rodzajem zmiany i wymaga innego rozpoznania. PCDS wymienia brodawki jako ważne rozróżnienie przy ocenie odcisków i modzeli.

Domowe ścinanie skóry, aby sprawdzić „co jest w środku”, nie jest dobrą metodą diagnostyczną. Niepewność rozpoznania jest powodem do oceny specjalistycznej, szczególnie gdy zmiana utrzymuje się mimo dotychczasowego postępowania.

Co pomaga ograniczać nawroty?

AAD podkreśla dopasowanie obuwia i zmniejszenie ucisku. Zwraca też uwagę, że zbyt długie paznokcie mogą zwiększać nacisk palców na but. Zaleca unikanie nadmiernego usuwania skóry, które może prowadzić do krwawienia i infekcji. Źródło: AAD — corns and calluses.

Samo hasło „plaster na odciski” nie opisuje jednego działania: odciążenie mechaniczne i preparat złuszczający to różne rozwiązania. Ich dobór wymaga uwzględnienia stanu skóry, a nie tylko miejsca bólu.

Kiedy potrzebna jest konsultacja?

NHS wskazuje cukrzycę, zaburzenia krążenia i obniżoną odporność jako powody, aby nie podejmować samodzielnego leczenia. Krwawienie, ropa, silny ból lub trudność w codziennym funkcjonowaniu również wymagają oceny. Źródło: NHS — odciski i modzele.

Przeczytaj także, czym jest pedicure podologiczny. Zagadnienia hiperkeratoz i pracy ze stopą obejmuje program edukacyjny Podologia.

Masz więcej pytań?
Kliknij
chevron-down