Sonoforeza to wykorzystanie ultradźwięków do wspomagania przenikania substancji do skóry lub przez skórę. W piśmiennictwie spotyka się również nazwę fonoforeza. Samo użycie ultradźwięków nie mówi jednak, jaki preparat zastosowano ani jaki efekt kosmetyczny został potwierdzony.
Termin opisuje sposób wspomagania transportu. Nie jest nazwą serum ani synonimem każdego zabiegu z głowicą ultradźwiękową. Znaczenie ma cel i sposób działania danego systemu.
Ultradźwięki są falami mechanicznymi. W sonoforezie wykorzystuje się ich oddziaływanie związane ze zmianą warunków przenikania substancji przez barierę skóry. W mechanizmie ważne miejsce zajmuje kawitacja, czyli zachowanie pęcherzyków w ośrodku pod wpływem fali.
Przegląd Polata i współautorów pokazuje, że sonoforeza o niskiej i wyższej częstotliwości różni się m.in. miejscem występowania kawitacji oraz sposobem zwiększania przepuszczalności. Źródło: przegląd mechanizmów sonoforezy.
Nie należy więc przenosić wyników dla jednego zakresu parametrów na dowolny aparat. Informacja „wykorzystuje ultradźwięki” jest początkiem opisu, a nie kompletną charakterystyką zabiegu.
Warstwa rogowa ogranicza bierne przenikanie wielu substancji. Zwiększanie transportu przez tę barierę jest przedmiotem badań systemów dostarczania leków, również z wykorzystaniem ultradźwięków.
Przegląd Seah i Teo opisuje badania różnych leków, łączenia metod oraz nośników o małych rozmiarach. To szeroki obszar technologii, a nie dowód działania każdej ampułki kosmetycznej. Źródło: Seah i Teo — rozwój ultradźwiękowego transportu przezskórnego.
W praktyce kosmetycznej potrzebne są informacje o zgodności preparatu z procedurą i dokumentacji konkretnego urządzenia. Nie wystarczy wybrać dowolnego produktu tylko dlatego, że zawiera popularny składnik aktywny.
Różnica dotyczy użytego bodźca i mechanizmu. Jonoforeza wiąże się z prądem wspomagającym transport substancji. Elektroporacja wykorzystuje impulsy zmieniające przepuszczalność struktur lipidowych. Sonoforeza posługuje się ultradźwiękami.
Metody mogą występować w rozbudowanych platformach zabiegowych. Warto jednak rozpoznawać je osobno, zamiast traktować całą aparaturę jako jeden rodzaj mezoterapii bezigłowej.
Nie są to nazwy zamienne. W sonoforezie pytamy przede wszystkim o wspomaganie transportu substancji. Przy peelingu pytamy o oczyszczanie i złuszczanie powierzchni. HIFU oznacza inną kategorię zastosowania skoncentrowanych ultradźwięków. Wspólne źródło energii nie oznacza identycznej procedury.
Dlatego efektu jednej technologii nie należy przedstawiać jako potwierdzenia efektu drugiej. Podobieństwo słów w nazwie nie zastępuje porównania urządzeń i protokołów.
Warto ustalić nazwę aparatu, zastosowany preparat, cel oraz sposób oceny rezultatu. Przydatne jest rozróżnienie krótkotrwałego odczucia wygładzenia od efektu mierzonego po dłuższym czasie. Kwalifikacja i przeciwwskazania zależą od konkretnej procedury, a nie wyłącznie od nazwy sonoforeza.
Podstawy aparatury i oceny skóry omawia Roczna Szkoła Kosmetyczna Online.
