← Powrót do Bloga
Koncepcyjny model warstwy rogowej z jasnymi komórkami, niebieskimi pasmami lipidów i kroplami wody na tle pomarańczowego koła.

TEWL – co oznacza przeznaskórkowa utrata wody?

Słownik pojęć

TEWL to skrót od angielskiego transepidermal water loss, czyli przeznaskórkowej utraty wody. Opisuje strumień wody przemieszczającej się przez skórę i odparowującej z jej powierzchni. W badaniach wynik zwykle podaje się w gramach na metr kwadratowy na godzinę: g/m²/h.

TEWL wykorzystuje się do oceny jednej z funkcji ochronnych skóry: ograniczania ucieczki wody. Nie jest to jednak procentowe „nawodnienie twarzy”, pomiar ilości wypitej wody ani samodzielny test rozpoznający chorobę. Żeby zrozumieć wynik, trzeba znać miejsce i warunki pomiaru.

Co TEWL mówi o barierze skóry?

Sprawna warstwa rogowa ogranicza przenikanie wody na zewnątrz. Kiedy jej funkcja jest zaburzona, utrata wody często rośnie. Związek ten tłumaczy, dlaczego TEWL pojawia się w badaniach nad pielęgnacją i funkcjonowaniem naskórka. Budowę tego układu opisujemy w haśle bariera hydrolipidowa skóry.

Wynik dotyczy jednak łącznego działania bariery. Nie wskazuje, którego konkretnego lipidu brakuje ani która struktura odpowiada za zmianę. Jak wyjaśnia przegląd metod badania barier skórnych, TEWL nie jest też bezpośrednim pomiarem wnikania leku czy składnika kosmetycznego. Stwierdzenie „większa utrata wody oznacza większą skuteczność serum” byłoby błędnym skrótem myślowym.

TEWL a poziom nawilżenia – dwie różne informacje

Pomiar nawilżenia warstwy rogowej, na przykład korneometria, i pomiar TEWL odpowiadają na inne pytania. Pierwszy dotyczy jej uwodnienia, drugi — tempa utraty wody. Wyników nie należy traktować zamiennie.

To rozróżnienie pomaga czytać opisy badań kosmetyków. Informacja o poprawie nawilżenia nie jest automatycznie informacją o takim samym stopniu zmniejszenia TEWL. Jeżeli producent opisuje oba parametry, powinno być jasne, który rzeczywiście zmierzono. Subiektywne odczucie miękkości skóry stanowi jeszcze inny rodzaj obserwacji.

Dlaczego nie ma jednej normy dla całego ciała?

Naturalne wartości różnią się zależnie od okolicy anatomicznej. W przeglądzie systematycznym i metaanalizie Akdeniz i współautorów zebrano wyniki dla wielu miejsc na skórze i wykazano duże znaczenie lokalizacji pomiaru. Z tego powodu progu ustalonego dla jednej okolicy nie można bez wyjaśnienia zastosować do każdej innej.

Przykładowo porównanie wyniku z policzka z wynikiem z przedramienia może mieszać różnice między miejscami z różnicami w stanie skóry. Aby śledzić zmianę, lepiej porównywać pomiary wykonane według tego samego protokołu. Sama liczba bez opisu metody daje znacznie mniej informacji, niż sugeruje precyzyjny ekran urządzenia.

Co wpływa na pomiar?

Znaczenie mają między innymi temperatura, wilgotność, ruch powietrza, zastosowany aparat oraz przygotowanie badanego miejsca. Mycie, nałożone kosmetyki i wcześniejsze zakrycie skóry również mogą zmieniać warunki oceny. Przegląd Clinical Measurement of Transepidermal Water Loss podkreśla potrzebę standaryzacji i podawania informacji o urządzeniu.

Dlatego pomiar „przed” wykonany po wejściu z zewnątrz oraz pomiar „po” w innych warunkach nie wystarczają do mocnej oceny działania produktu. Przy interpretacji warto zapytać o powtarzalność, czas od aplikacji oraz sposób porównania wyników. Procent zmiany brzmi przekonująco dopiero wtedy, gdy wiadomo, jak go uzyskano.

Najczęstsze pytania

Czy TEWL powinno wynosić zero?

Nie. Przemieszczanie się wody przez skórę jest procesem fizjologicznym. Celem pielęgnacji nie jest całkowite zatrzymanie tego zjawiska.

Czy TEWL oznacza to samo co pocenie?

Nie. Nazwa odnosi się do przeznaskórkowej utraty wody. Wydzielanie potu może jednak zakłócać ocenę pary wodnej przy powierzchni skóry i wymaga uwzględnienia w pomiarze.

Czy można rozpoznać wysokie TEWL po uczuciu ściągnięcia?

Samo odczucie nie podaje wartości tego parametru. Ocena objawów i pomiar aparaturowy dostarczają różnych informacji.

Czy niższy wynik po kremie dowodzi trwałej odbudowy bariery?

Nie sam w sobie. Trzeba uwzględnić czas pomiaru, działanie produktu na powierzchni skóry i wyniki uzyskane w dłuższej obserwacji.

Czy urządzenie mierzące nawilżenie zawsze mierzy TEWL?

Nie. Należy sprawdzić, co mierzy dany model i w jakich jednostkach przedstawia wynik.

Czy wynik TEWL dobiera cały plan pielęgnacji?

Nie. Jest jedną z informacji, którą zestawia się z wywiadem, oceną skóry i celem postępowania.

Jak wykorzystać tę wiedzę w nauce kosmetologii?

Znajomość parametrów skóry pomaga odróżniać wyniki pomiarów od obietnic marketingowych. Jeżeli chcesz uporządkować podstawy pracy kosmetologicznej, poznaj program Rocznej Szkoły Online.

Źródła

  1. Akdeniz M. i wsp., Transepidermal water loss in healthy adults: a systematic review and meta-analysis update, 2018 — zweryfikowany abstrakt; różnice zależne od miejsca pomiaru.
  2. Skin Barriers in Dermal Drug Delivery: Which Barriers Have to Be Overcome and How Can We Measure Them?, 2020 — zastosowania i ograniczenia pomiarów TEWL.
  3. Kundu D., Jayaraman A., Sen C.K., Clinical Measurement of Transepidermal Water Loss, publikacja online 2025 — urządzenia oraz warunki oceny.

Stan źródeł sprawdzono 1 listopada 2026 r. Materiał edukacyjny; nie służy do samodzielnego rozpoznawania chorób skóry.

Masz więcej pytań?
Kliknij
chevron-down