Cykl włosowy to powtarzające się etapy aktywności mieszka włosowego, obejmujące wzrost, przejście do spoczynku i spoczynek. Trzy podstawowe nazwy tych etapów to anagen, katagen i telogen. Wyjaśniają, dlaczego pojedynczy włos nie wydłuża się bez końca.
Mieszek włosowy znajduje się w skórze i wytwarza włos. Nie jest tym samym co widoczna łodyga, którą myjemy, czeszemy i poddajemy stylizacji. Budowę oraz funkcjonowanie mieszka opisuje Cleveland Clinic.
W anagenie mieszek wytwarza włos. Na skórze głowy faza ta trwa zwykle lata; Cleveland Clinic podaje orientacyjnie od dwóch do siedmiu lat. Długość anagenu jest jednym z czynników wpływających na możliwą długość włosa. Nie jest jednak identycznym, z góry ustalonym czasem dla każdej osoby i każdej okolicy ciała.
To ważna różnica przy porównywaniu włosów głowy i brwi. DermNet wskazuje, że krótkie włosy w niektórych okolicach mają znacznie krótszy anagen. Nie należy więc przenosić czasu wzrostu włosów głowy bezpośrednio na wszystkie pozostałe włosy. Źródło: DermNet — cykl wzrostu włosa.
Katagen jest krótkim okresem pomiędzy aktywnym wzrostem a spoczynkiem. Wzrost ustaje, a mieszek ulega regresji, czyli zmniejszeniu swojej aktywnej części. DermNet opisuje czas około dwóch–trzech tygodni. Jest to fizjologiczny element cyklu, a nie nazwa choroby.
Słowo „przejściowa” pomaga zapamiętać rolę katagenu: opisuje zmianę stanu mieszka. Nie odnosi się do tego, czy włos jest suchy, farbowany lub łatwo się rozczesuje. Takie cechy dotyczą innego poziomu opisu — kondycji łodygi.
Telogen jest fazą spoczynkową. Orientacyjny czas wynosi od jednego do czterech miesięcy, zależnie od przyjętego opisu i sytuacji. Obecność włosów telogenowych jest normalna. Samo to słowo w opisie badania nie oznacza jeszcze nadmiernego wypadania. Źródło: DermNet.
Włosy nie przechodzą całego cyklu jednocześnie. Na tej samej głowie współistnieją włosy w różnych fazach, dlatego fizjologiczna wymiana nie polega na jednoczesnej utracie wszystkich łodyg. Ocena problemu dotyczy zmian przebiegu i proporcji, a nie wyeliminowania telogenu z biologii włosa.
Nie. Widoczny na końcu wypadniętego lub wyrwanego włosa zgrubiały fragment nie oznacza, że ze skóry usunięto cały mieszek. Cleveland Clinic podkreśla, że wyciągnięcie włosa z korzeniem nie jest tym samym co usunięcie struktury mieszka. Źródło: mieszek a korzeń włosa.
Nie powinno się jednak na tej podstawie obiecywać pewnego odrostu w każdej sytuacji. Przyczyny utraty włosów są różne. Rozumienie cyklu porządkuje pojęcia, ale nie zastępuje oceny konkretnego problemu.
Pomaga oddzielić poprawę wyglądu włosa od zmiany aktywności mieszka. Łatwiejsze rozczesywanie po odżywce nie jest samo w sobie pomiarem faz wzrostu. Podobnie fotografia dłuższej fryzury bez informacji o łamaniu, strzyżeniu i czasie obserwacji nie rozstrzyga, co zmieniło się w cyklu.
Przy porządkowaniu problemu przydatne są hasła trychologia i trichoskopia. Pierwsze opisuje obszar wiedzy, drugie konkretną metodę oglądania włosów i skóry.
Anagen. Katagen jest przejściem, a telogen fazą spoczynku.
Nie. Ich cykle nie są zsynchronizowane.
Nie. Jest fizjologiczną fazą. Nie należy utożsamiać obecności włosów telogenowych z rozpoznaniem nadmiernego wypadania.
Sprawdź program edukacyjny Trychologia w Akademii Kosmetologii i rozwijaj wiedzę o funkcjonowaniu włosów.
